Help! Hoe deel ik de boeken in mijn schoolbibliotheek in?

Het is heel handig als jullie schoolbibliotheek is ingedeeld op een manier waarbij kinderen en leerkrachten op school de juiste boeken kunnen vinden.

Er zijn hiervoor verschillende mogelijkheden die allemaal voor- en nadelen hebben. Omdat er veel indelingen mogelijk zijn, is het belangrijk om een juiste keuze te maken.

In dit artikel vind je de meest gebruikte manieren van indelen. Leesvink kan je helpen om de juiste keuzes te maken voor jouw school.

Indeling op AVI niveaus

Een van de meest gebruikte manieren om de bibliotheek in te delen is het classificeren op AVI niveaus.

AVI-leesniveaus geven aan hoe makkelijk of moeilijk een tekst technisch is om te lezen. Het gaat daarbij vooral om hoe vlot en nauwkeurig een kind woorden en zinnen kan lezen. AVI zegt dus niet alles over begrijpend lezen, woordenschat of leesplezier, maar helpt wel om boeken te kiezen die passen bij de leesontwikkeling van een kind.

De AVI-niveaus lopen van AVI Start tot en met AVI Plus. AVI Start is bedoeld voor kinderen die net beginnen met lezen. Zij lezen vaak korte woorden, eenvoudige zinnen en teksten met veel herhaling. Als het AVI-niveau hoger wordt, worden de teksten langer, bevatten ze moeilijkere woorden en worden de zinnen ingewikkelder.

De letters en cijfers in een AVI-niveau geven aan bij welk moment in de basisschool het niveau gemiddeld past. De letter M betekent midden van het schooljaar en de letter E betekent eind van het schooljaar. Het cijfer verwijst naar de groep. Zo betekent AVI M3 dat een tekst gemiddeld past bij het midden van groep 3, terwijl AVI E4 past bij het einde van groep 4.

Hoewel de indeling op AVI heel helder is, en handig in het dagelijks gebruik van je bibliotheek, is het heel belangrijk om niet alléén naar het AVI-niveau te kijken. Je moet het vooral zien als een handvat. Een kind leest meestal beter en met meer plezier als het onderwerp aanspreekt. Soms mag een boek iets makkelijker zijn om vertrouwen op te bouwen, of juist iets moeilijker wanneer het kind erg gemotiveerd is.

Voordeel:

• Handig, overzichtelijk
• Gerubriceerd (grofweg) per klas

Nadeel

• Kinderen die lezen moeilijk vinden, of juist sterke lezers, vinden iets lastiger het juiste boek voor hen
• AVI zegt niets over begrijpend lezen of leesplezier, het zegt alleen iets over technisch lezen

Indeling op A,B,C,D-niveau

Een ander veelgebruikt systeem is het ABCD-systeem. Dit systeem hebben de bibliotheken ontwikkeld om jeugdboeken overzichtelijk te ordenen op basis van de leeftijd van de lezer. Kinderen ontwikkelen zich in verschillende fases, en de indeling van dit systeem houdt rekening met die ontwikkeling. Zo komen kinderen al lezend in aanraking met thema’s die ze aanspreken en een hoofdpersoon die ongeveer dezelfde leeftijd heeft als zijzelf.

De letters A, B, C en D geven globaal aan voor welke leeftijdsgroep een boek geschikt is. A-boeken zijn meestal bedoeld voor kinderen tot ongeveer 9 jaar, B-boeken voor kinderen van ongeveer 9 tot 12 jaar, C-boeken voor lezers vanaf ongeveer 12 jaar en D-boeken voor jongeren vanaf ongeveer 15 jaar.

De indeling komt tot stand door te kijken naar verschillende kenmerken van een boek. Daarbij spelen onder andere de moeilijkheid van de tekst, de lengte van het verhaal, de onderwerpen, de personages en de manier waarop thema’s worden behandeld een rol. Een boek voor jongere kinderen heeft vaak kortere zinnen, een eenvoudiger woordgebruik en herkenbare situaties. Boeken voor oudere kinderen en jongeren kunnen langere hoofdstukken, complexere verhaallijnen en serieuzere onderwerpen bevatten.

Voordeel

• Het ABCD-systeem kijkt breder en kijkt vooral naar de leeftijd en de inhoudelijke geschiktheid van een boek. Een kind kan dus technisch al een moeilijker boek lezen, maar toch meer plezier hebben in een boek dat beter past bij zijn of haar leeftijd en interesses.

Nadeel

• Het op deze manier indelen maakt, dat op een basisschool het grootste deel van de titels een A of B boek is. Dit maakt het voor sommige kinderen lastiger om een boek op hun juiste (technische) leesniveau te vinden.

Indeling op genre

Naast het AVI- of het ABCD-systeem, worden veel schoolbibliotheken ingedeeld op genre. Een genre vertelt wat voor soort verhaal het is. Denk aan avontuur, dieren, humor, spanning, fantasy, schoolverhalen, historische verhalen of boeken over vriendschap. Op de rug van het boek staat dan een klein symbool dat bij het genre hoort. Zo kan een kind dat van spannende verhalen houdt meteen zoeken naar boeken met het juiste pictogram.

Voordeel

• Een kind kan sneller boeken pakken in het genre dat het graag leest. Dit zorgt voor meer leesplezier.

Nadeel

• Kinderen zijn geneigd om te pakken wat ze al kennen. Er is een kans dat kinderen eenzijdig bepaalde genres gaan lezen. Hier is een belangrijke taak weggelegd voor de leerkracht om dit te voorkomen en kinderen meer soorten boeken te laten ontdekken.
• Soms zijn boeken in te delen in meerdere genres, bijvoorbeeld ‘avontuur’ én ‘fantasie’.

Indeling van informatieve boeken

Informatieve boeken, dus boeken waarin kinderen iets leren over een onderwerp, staan vaak apart van de verhalen- en leesboeken. Ze zijn meestal ingedeeld op onderwerp, bijvoorbeeld dieren, sport, geschiedenis, natuur of eten en drinken. Ook hierbij kunnen pictogrammen of rubrieken helpen om snel het juiste boek te vinden. Handig als je bijvoorbeeld een spreekbeurt moet houden!

Advies nodig?

We snappen dat het je na al deze informatie misschien duizelt. Wil je advies over je schoolbibliotheek? De kinderboekenspecialisten van Leesvink helpen je bij het maken van een goede keuze die werkt voor jouw school! Ook een tussenvorm kan goed werken, zoals bijvoorbeeld voor groep 3 en 4 een indeling op AVI, en daarnaast voor de hogere klassen een ander systeem. Er is van alles mogelijk.

Neem voor een goed advies snel contact met ons op!